ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸರ್ಕಾರವು ಪದಚ್ಯುತ ಪ್ರಧಾನಿ ಶೇಖ್‌ ಹಸೀನಾಳನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲು ಭಾರತವನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಭಾರತ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಜನರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಬದ್ಧ” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ನೇರ ಹಸ್ತಾಂತರದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರ ನೀಡಿಲ್ಲ

ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಆಗ್ರಹ: ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕ್ರೈಮ್ಸ್ ಟ್ರಿಬ್ಯುನಲ್ ಶೇಖ್‌ ಹಸೀನಾಳಿಗೆ ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸಿದೆ. ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸರ್ಕಾರವು ಹಸೀನಾ ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಸದುಜ್ಜಮಾನ ಖಾನ್ ಕಾಮಾಲ್ ಅವರನ್ನು ಭಾರತದಿಂದ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ವಿನಂತಿಸಿದೆ. ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವು, 2013ರ ಭಾರತ-ಬಾಂಗ್ಲಾ ಹಸ್ತಾಂತರ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಭಾರತದ “ಕಡ್ಡಾಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ” ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಹಸೀನಾಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡುವುದು “ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಅವಮಾನ” ಎಂದು ಬಾಂಗ್ಲಾ ಸರ್ಕಾರ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.

ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ: ಭಾರತವು ತೀರ್ಪಿನ ಬಗ್ಗೆ “ಗಮನಿಸಿದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿ, “ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಜನರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಬದ್ಧ” ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ. ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯವು “ರಚನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರೂ, ಹಸೀನಾಳನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಲ್ಲ. ಹಸೀನಾ ಈಗ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿದ್ದು, ಅವರ ಮಗ ಸಜೀಬ್ ವಾಜೇದ್ ಕೂಡ ಇದನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶ್ಲೇಷಕರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ಹಸೀನಾಳನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಒಳಗಾದವರನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವುದು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧ.

ಹಸ್ತಾಂತರ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಂಶಗಳು: 2013ರ ಭಾರತ-ಬಾಂಗ್ಲಾ ಹಸ್ತಾಂತರ ಒಪ್ಪಂದವು ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಮತ್ತು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅಥವಾ ಮರಣದಂಡನೆಗೆ ಒಳಗಾದವರನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವುದು ವಿವಾದಾತ್ಮಕ. ಭಾರತವು ಹಿಂದೆಯೂ ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹಸ್ತಾಂತರವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದೆ.

ತೀರ್ಮಾನ: ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶವು ಶೇಖ್‌ ಹಸೀನಾಳ ಹಸ್ತಾಂತರಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಭಾರತವು ನೇರವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಲ್ಲ. ಅದು ಕೇವಲ “ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಜನರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಬದ್ಧ” ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಹಸೀನಾಳ ಹಸ್ತಾಂತರವು ರಾಜಕೀಯ, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಅಡೆತಡೆಗಳಿಂದ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದೆ.